• Vader:
  Anastase (Anastase I Dicorus (Anastasius Paulus Probus Sabinianus Pompeius )) de Byzance, zn. van Pompeius de Byzance en Anastasia Constantina Arriana? de Byzance, geb. te Dyrrachium [Albanië] in 438, Empereur Romain Byzance (491-518) Il devient empereur en épousant l'impératrice Ariane, femme du pré, ovl. te Constantinopel op 9 jul 518, tr. met

• Moeder:
  Aspidia de Byzance, dr. van Pompeius de Byzance en Anastasia Constantina Arriana? de Byzance, geb. circa 430, Impératrice de Byzance, ovl. in 468.

tr.
met

Flavius Iustinus de Dacie, zn. van Flavius Justinus de Dacie (Tribun de la Plèbe de Dacie) en NN de Thrace, geb. te Porolissum [Dac] circa 460, Tribun de la Plede.

Flavius Iustinus de Dacie.
Dacië (in het Roemeens: Dacia) is, in de Oudheid, een gebied in de regio van de Karpaten, de Beneden-Donau en de westelijke Pontische kust, dat ongeveer overeenkomt met het huidige Roemenië, Moldavië en de aangrenzende regio’s. Het woord Dacië (van het Latijn Dacia) komt van de Romeinse naam van haar belangrijkste bewoners, de Daciërs, die zeer nauw verwant zijn aan de Thraciërs. Het heeft ook gediend om het Roemeense automerk Dacia en de vulkanische gesteente daciet te benoemen.

Dacië tussen de andere Thracische en Illyrische landen. ?? Volkeren en migraties Dacië werd eveneens bewoond door Kelten (Scordices, Britolages), Scythen, Sarmaten en Bastarnen. De kusten werden gekoloniseerd door een tiental Griekse havensteden, dragers van een Helleense invloed (wanneer de Daciërs schreven, gebruikten zij, net als de Galliërs, het Grieks). Er waren ook Romeinse handelaars. De Dacische stammen bevochten elkaar vaak, maar verenigden zich soms tegen de Macedoniërs en de Romeinen. Hun bondgenoten waren de Kelten, de Thraciërs en de Grieken, tot de verovering van Griekenland door het Romeinse Rijk. De stammen die in de graanrijke Donauvlakte leefden, sloten zich vaak aan bij de Romeinen tegen de berg- en herdersstammen van de Karpaten (een oude verdedigingswal tegen aanvallen uit de bergen, brazda lui Novac in het Roemeens, strekt zich van west naar oost uit door het huidige Walachije). .

Na 256 sluiten de Dacische stammen die aan de Romeinse verovering ontsnapt zijn (vooral de Carpen) zich aan bij de Goten en de Sarmaten in een “federatie van barbaarse volkeren” gevormd rond de Goten. Men spreekt ook over latere allianties met de Hunnen in de 3e eeuw, en later nog met de Venedi, voorouders van de Slaven. Samen met de Goten dringen de Carpen de Balkan binnen, maar in tegenstelling tot de Goten vestigen zij zich daar; taalkundigen zien hierin de oorsprong van de Albanezen en verklaren zo de gemeenschappelijke woordenschat tussen het Albanees en de oostelijke Romaanse talen. .

De grote invasies zijn een van de redenen voor het verlaten van de Romeinse Dacië door keizer Aurelianus. De andere reden is de uitputting van de goudaders, waardoor het behoud van deze grensprovincie verliesgevend werd. Het is de eerste grote provincie die door het Romeinse Rijk wordt opgegeven op een moment dat het nog vrij machtig was. Om te voorkomen dat de provincie uit de keizerlijke registers zou verdwijnen en om te vermijden dat de legionairs en ambtenaren zonder soldij zouden komen te zitten, werden de naam en het geheel van de militaire en administratieve structuren in 271 officieel verplaatst naar het zuiden van de Donau, in het westelijke deel van de vroegere provincie Moesië, toen Dacia Aureliana genoemd, en in 285 verdeeld in Dacia Ripensis en Dacia Mediterranea. Volgens de Romeinse historicus Eutropius zou de geromaniseerde bevolking volledig naar het zuiden van de Donau zijn overgebracht, waardoor Dacië “verlaten” bleef tot de komst van de Avaren in de 6e eeuw (de zogenaamde theorie van de “Awarenwoestijn”). .

Hoe dan ook, en wat de verdeling van de bevolking aan weerszijden van de Donau ook geweest mag zijn, de huidige oostelijke Romaanse talen bewijzen dat de geromaniseerde bevolkingen niet verdwenen zijn. De controverses tussen specialisten, die voor deze periode slechts over zeldzame en weinig expliciete bronnen beschikken, gaan dus over tegenstrijdige hypothesen betreffende eventuele verplaatsingen, hypothesen die archeologisch en historisch niet verifieerbaar zijn in de huidige stand van de bronnen en het onderzoek, maar sterk gekleurd zijn door de tegengestelde nationalismen van de moderne staten in de regio, en ook door het protochronisme, dat buiten het historische veld valt maar zeer invloedrijk is. Volgens deze hypothesen zouden de Romaanssprekende bevolkingen aanvankelijk ofwel uitsluitend ten noorden van de Donau hebben geleefd, om vervolgens gedeeltelijk naar de Balkan te migreren (maar na de komst van de Slaven), ofwel uitsluitend ten zuiden van de Donau, om vervolgens laat naar het noordelijke Dacië te migreren (maar na de komst van de Magyaren). .

Deze nationalistische hypothesen negeren de blijvende aanwezigheid van pastoralisme en transhumance, die gedurende minstens een millennium het contact tussen beide oevers van de rivier hebben behouden, wat blijkt uit het feit dat de oostelijke Romaanse talen de kenmerken vertonen van wat Arnaud Etchamendy omschrijft als een “pastorale pidginisering”, deel uitmaken van de “Balkanlinguïstische unie” en pas vanaf de 12e eeuw beginnen te divergeren. Als van de 11e tot de 14e eeuw het aantal sprekers ten noorden van de rivier toeneemt en ten zuiden afneemt, is dat om politieke en economische redenen: op dat moment begint het koninkrijk Hongarije de situatie in het noorden te stabiliseren, wat de vestiging van Romaanssprekende herders bevordert, terwijl in het zuiden, waar de Slaven zich massaal gevestigd hebben, de Bulgaars-Byzantijnse oorlogen van Basileios II, gevolgd door het geweld van de Vierde Kruistocht, de Ottomaanse verovering en hun gevolgen, integendeel een groeiende onveiligheid in stand houden. .

Sociale organisatie “Comates”, het gewone volk.   Een “Taraboste” met zijn kenmerkende muts (Hermitage-museum).

Bij de Daciërs vinden we de “sociale drieslag” terug die bij veel volkeren voorkomt, beschreven door Georges Dumézil: het gewone volk (boeren, ambachtslieden, handelaars…), de krijgers en de priesters. In Dacië moest het volk het hoofd ontbloten voor de aristocraten, maar mocht het haar laten groeien, vandaar de naam “Comates” (comati of capillati); in oorlogstijd vormden zij de infanterie. De aristocratie van de “Tarabostes” (tarabostesei of pileati), die in oorlogstijd de cavalerie vormde, onderscheidde zich door het dragen van een specifieke muts van stof, vilt of wol. Ten slotte vormden de “Polistes” de priesterkaste.

Elke Dacische stam had zijn eigen aristocratie en zijn eigen priesters; de stammen, bestaande uit enkele tienduizenden leden, leefden oorspronkelijk in houten hutten, in verspreide nederzettingen of gegroepeerd in door palissaden omgeven dorpen, en later, in een latere periode, in oppida die evolueerden tot versterkte burchten (davae in het Dacisch) met conische stenen torens. Aan de vooravond van de Romeinse verovering waren deze davae op weg om steden te worden.

In een gebied van de Geto-Daciërs (bij Histria) is een muziekinstrument ontdekt, daterend uit de 3e eeuw v.Chr, bestaande uit drie houten fluiten: misschien was het een soort doedelzak. .

Er bestonden toen zeker twee soorten wapens: afstandswapens en wapens voor lijf-aan-lijfgevechten. De cavalerie had een rol van hinderlaag en afleiding, bedoeld om de vijand te lokken, hem in een val te laten lopen en hem in een nadelige positie te brengen. De Daciërs lijken nooit massale tactieken met stijve en talrijke eenheden te hebben gebruikt. Daarentegen lieten zij zich door de Romeinen belegeringsmachines leveren, en men weet dat zij er enkele verloren hebben bij het oversteken van de bevroren Donau vlak voor de slag bij Adamclisi, door een onverwachte dooi (wat ons terloops iets leert over de strenge winters van die tijd). .

Voor lijf-aan-lijfgevechten droegen de Daciërs bij voorkeur een specifiek wapen, de sica, versierd met heilige symbolen. Dit wapen werd later overgenomen door een deel van de gladiatoren in Rome, door de Romeinen “Thracische gladiatoren” genoemd. Op de Zuil van Trajanus kan men Daciërs zien die bijzondere oorlogssikkels (falx) gebruiken, waarvan het lemmet, even lang als de steel, in het verlengde daarvan ligt. Er bestaat ook een eenhandige versie, mogelijk de romphaia van de Thraciërs. De Romeinse legionairs moesten hun uitrusting hierop aanpassen en beschermden hun rechterarm met scharnierende platen om te voorkomen dat zij door deze sikkels verminkt werden.

Aanvankelijk was de Dacische religie een mysteriecultus gebaseerd op waarzeggerijen en inwijdingen. De aanwezigheid van een twintigtal bevestigde godheden getuigt van een polytheïstisch geloof. De Daciërs hadden als totem de wolf en definieerden zichzelf als “zij die op wolven lijken”. Hun belangrijkste oorlogssymbolen waren de wolf en de draak, gebruikt in een syrinx met een stuk stof dat achteraan wapperde en rieten om angstaanjagende geluiden te produceren.

De “Polistes” kwamen soms samen voor gemeenschappelijke rituelen op een “heilige berg” (Kogaionon in het Dacisch), die bij hen een rol lijkt te hebben gespeeld die vergelijkbaar is met die van het “woud van de Carnuten” voor de Gallische druïden. Volgens Plato (Charmides) zou de religie van de Daciërs ook geëvolueerd zijn onder invloed van het orfisme, via een Dacische orfist genaamd Zalmoxis, die onder de “Polistes” de cultus van Gebeleizis, vader der goden, zou hebben ingevoerd, evenals het idee van de onsterfelijkheid van de ziel en perioden van vasten en terugtrekking, voordat hijzelf later na zijn dood werd vergoddelijkt; deze nieuwigheden werden echter niet unaniem aanvaard en bij antieke auteurs vindt men echo’s van deze debatten. .

De Daciërs kennen en gebruiken een heilige zonnekalender, die bewaard is gebleven binnen de stad Sarmizegetusa. Het zou een van de meest nauwkeurige van de hele Oudheid zijn, aangezien de fout van deze kalender slechts 1 uur 15 minuten en 3 seconden per jaar zou bedragen (8.840 jaar als men om de drie jaar correcties toepast). .

De protochronisten en in het bijzonder de Roemeens-orthodoxe Kerk onderwijzen de stelling dat de Daciërs monotheïsten zouden zijn geweest (zie Christendom in Dacië); deze stelling maakt deel uit van de ultranationalistische ideologie volgens welke de huidige Roemenen rechtstreeks van de Daciërs zouden afstammen, waarbij hun identitaire kenmerken reeds bij deze laatsten aanwezig zouden zijn. .

Hun belangrijkste activiteiten zijn landbouw en veeteelt. Paarden worden vooral gebruikt als trekdieren. Zij kennen talrijke geneeskrachtige planten waarvan de namen door de Grieken zijn bewaard, zonder dat hun vertaling is vastgesteld. .

De rijkdommen van de Daciërs bestaan uit zeer belangrijke voorraden goud, zout en graan. Zij exploiteren met name de goud- en zilvermijnen van het Bihor-massief, in het huidige Transsylvanië. Zij drijven bovendien handel, wat belangrijk is gezien het aantal buitenlandse munten dat in het land is gevonden, en die vooral plaatsvindt met Griekenland, en later met het Romeinse Rijk. Vanaf het einde van de 2e eeuw v.Chr. beginnen zij gouden munten te slaan, waarschijnlijk met hulp van Griekse kolonisten. De meeste zijn perfecte vervalsingen van Romeinse munten, maar een deel ervan zijn geen vervalsingen, omdat ze ook inscripties in het Griekse alfabet dragen. .

De talrijkste zijn de gouden staters op naam van Koson, zo genoemd naar de inscriptie KOSON die erop staat, en waarvan men vermoedt dat het de naam is van de leider van de Daciërs in een regio na de moord op Burebista in Dacië (en op Caesar in Rome in hetzelfde jaar). Op de voorzijde van deze munten ziet men een Romeinse consul omringd door twee lictoren en een monogram dat lijkt te bestaan uit de letters B en R. .

In exergue: in Grieks alfabet. De keerzijde toont een adelaar met gespreide vleugels, één klauw op een scepter, en in de andere klauw een kroon. 8,41 gram goud, 18–21 mm diameter (beschrijving van Constantin Preda). Deze munten lijken op de denarii van Brutus (de lictoren) en van Pomponius (de adelaar van de Overwinning). Ze zouden door Brutus geslagen kunnen zijn om militaire steun van Kozon te verkrijgen in het kader van de oorlog tegen Octavianus en Marcus Antonius vóór de slag bij Philippi. Appianus bevestigt dat Brutus inderdaad munten sloeg met goud en zilver dat hem was geleverd door de vrouw van een lid van de dynastie, een koning van Thracië. Talrijke Thraciërs vochten in de rangen van Brutus tijdens deze beslissende slag.

De Daciërs voerden ook plundertochten uit in hun omgeving, met name in het Romeinse Moesië, wat aan de oorsprong zal liggen van verschillende oorlogen, waaronder die welke hun koninkrijk ten val zullen brengen. De .
Daciërs gezien door de Romeinen.

Daciërs bevinden zich in Rome, samen met andere bevolkingen afkomstig uit de huidige Balkanregio, zoals de Illyriërs, reeds in de periode tussen 44 v.Chr. (de dood van Julius Caesar) en 31 v.Chr, bij de instelling van het principaat van Augustus. .

Zij hebben talrijke beroepen, waarvan het belangrijkste dat van gladiator blijft, wat goed bij hen past gezien hun voorliefde voor individuele strijd. Gladiatoren trainen in kleine arena’s die ludus worden genoemd. Men kent vier benamingen van deze arena’s: Dacicus, Gallicus, Magnus, Matutinus. Het bestaan van de arena Dacicus suggereert een groot aantal Daciërs die als gladiatoren vochten. .

Wanneer Dacië een Romeinse provincie wordt, richten de Daciërs zich op militaire activiteiten en worden zij leden van de keizerlijke garde — de pretoriaanse garde en de ruitergarde. De Dacische aanwezigheid in Rome binnen de keizerlijke garde is bevestigd door inscripties die aan de keizers zijn opgedragen en waarop men ook de namen van de soldaten met hun herkomst vindt: Aurelius Valerius – Drubeta, Antonius Bassinass – Sarmizegetusa, Titus Lempronius Augustus – Apulum. Van de 120 Dacische namen zijn er 15 afkomstig uit Sarmizegetusa. Onder hen valt Claudiano op, centurio van de 6e cohort. .

Een andere inscriptie betreft Iulius Secondinus, natione Dacus, pretoriaan opnieuw opgeroepen voor dienst, 85 jaar oud, in omstandigheden waarin men in die tijd zelden de leeftijd van 50 jaar overschreed. .

De inscripties op de grafstenen van soldaten van de keizerlijke garde vermelden met een zekere trots de herkomst van de overledenen. Bijvoorbeeld: natione Thrax — voor de Thraciërs; Lucius Avilius Dacus, wiens naam in marmer is gegraveerd (70 v.Chr.), twee eeuwen vóór de verovering van Dacië. .

Een andere inscriptie werd ontdekt op de Via Flaminia, opgedragen aan de nagedachtenis van koningin Zia, weduwe van de koning van de Costoboces, Dieporus, geplaatst door haar kleinkinderen Natoporus en Driglisa. Het lijkt erop dat gevangenen van koninklijke en adellijke afkomst op de Via Flaminia werden ontvangen. .

Keizer Trajanus verklaart: .

Het rijk ontvangend dat verrot en verzwakt was in alle richtingen, door de tirannie die het lang van binnenuit had geteisterd en door de talrijke invallen van de Getae van buitenaf, ben ik de enige geweest die het heeft durven aanvallen aan de andere kant van de Donau. Ik heb zelfs deze Getae veroverd, het meest oorlogszuchtige volk dat ooit heeft bestaan, niet alleen door het lichaam, maar ook door deze maximes van Zalmoxis, die bij hen in zo’n verering leeft dat hij hen diep in het hart heeft geraakt. Want zij geloven niet dat zij sterven, maar denken dat zij slechts van verblijfplaats veranderen…” .

Steden van Dacië .

Ruïnes van de kalender van Sarmizegetusa. .

De hoofdstad van de Romeinse provincie Dacia Felix was Ulpia Traiana Sarmizegetusa (“Sarmizegetusa Ulpia Traiana”, naar keizer Trajanus, Ulpius Traianus), gelegen in het huidige district Hunedoara in Roemenië. Men moet Ulpia niet verwarren met de oude hoofdstad van de Daciërs onder Decebalus, Sarmizegetusa, gelegen 40 km van Ulpia, in het Orastie-gebergte.

Dacië (in het Roemeens: Dacia) was in de oudheid een gebied in de regio van de Karpaten, de Beneden-Donau en de westelijke kust van de Zwarte Zee, dat ruwweg overeenkomt met het huidige Roemenië, Moldavië en de aangrenzende regio's. Het woord Dacië (van het Latijnse Dacia) komt van de Romeinse naam voor de belangrijkste bewoners, de Daciërs, die nauw verwant zijn aan de Thraciërs. Het woord Dacia werd ook gebruikt voor het Roemeense automerk Dacia en de vulkanische rotssoort Daciet. .

Dacië werd ook bevolkt door Kelten (Scordisci, Britolages), Scythen, Sarmaten en Bastarnen. De kust werd gekoloniseerd door een tiental Helleense havensteden, die een Helleense invloed uitoefenden. (De Daciërs gebruikten, net als de Galliërs, het Grieks wanneer ze schreven.) Er waren ook Romeinse handelaren. De Dacische stammen voerden vaak onderling oorlog, maar verenigden zich soms tegen de Macedoniërs en de Romeinen. Hun bondgenoten waren de Kelten, de Thraciërs en de Grieken, tot de verovering van Griekenland door het Romeinse Rijk. De stammen die in de graanschuurvlakte van de Donau leefden, sloten vaak allianties met de Romeinen tegen de berg- en herderstammen van de Karpaten (een antieke greppel, defensief tegen aanvallen uit de bergen, genaamd brazda lui Novac in het Roemeens, strekt zich van west naar oost uit door het huidige Walachije). .

Na 256 sloten de Dacische stammen die gespaard waren gebleven door de Romeinse verovering (voornamelijk de Carpiërs) zich aan bij de Goten en de Sarmaten in een "federatie van barbaarse volkeren" gevormd rond de "Goten". Er wordt ook gesproken van latere allianties met de Hunnen in de 3e eeuw, en later nog met Venediërs, voorouders van de Slaven. Met de Goten drongen de Carpiërs de Balkan binnen, maar in tegenstelling tot de Goten vestigden zij zich daar; linguïsten zien hierin de oorsprong van de Albanezen en verklaren zo de gemeenschappelijke woordenschat tussen het Albanees en de Oost-Romaanse talen. De grote invasies zijn een van de redenen voor het verlaten van Dacië door de Romeinse keizer Aurelianus. Een andere reden is de uitputting van de goudaders, waardoor het onderhoud van deze grensprovincie verliesgevend werd. Het was de eerste grote provincie die door het Romeinse Rijk werd verlaten op een moment dat het nog behoorlijk machtig was. Om ervoor te zorgen dat de provincie niet van de keizerlijke kaarten verdween en om te voorkomen dat de legioenen en ambtenaren zonder soldij zouden achterblijven, werden de naam en alle militaire en administratieve structuren in 271 officieel verplaatst naar het zuiden van de Donau, in het westelijke deel van de voormalige provincie Moesië, toen Dacia Aureliana genoemd, en in 285 verdeeld in Dacia Ripensis en Dacia Mediterranea. Volgens de Romeinse historicus Eutropius werd de geromaniseerde bevolking volledig verplaatst naar het zuiden van de Donau, waardoor Dacië "verlaten" werd tot de komst van de Avaren in de 6e eeuw. .

Hoe de bevolkingsverdeling ook was aan weerszijden van de Donau, de huidige Oost-Romaanse talen bewijzen dat de geromaniseerde bevolkingen niet verdwenen zijn. De controverse tussen specialisten, die voor deze periode slechts over weinig expliciete bronnen beschikken, betreft dus tegenstrijdige theorieën over mogelijke verhuizingen, die archeologisch en historisch niet te verifiëren zijn in de huidige stand van de bronnen en het onderzoek, maar sterk beïnvloed zijn door de tegenstrijdige nationalismen van de moderne staten in de regio, en ook door het protochronisme dat buiten het historische veld valt, maar zeer invloedrijk is. Volgens deze theorieën zouden de Romaanstalige bevolkingen aanvankelijk uitsluitend ten noorden van de Donau hebben gewoond om daarna gedeeltelijk naar de Balkan te migreren (maar na de komst van de Slaven) of uitsluitend ten zuiden van de Donau, om daarna laat naar Noord-Dacië te migreren (maar na de komst van de Magyaren). .

Deze nationalistische theorieën negeren de continuïteit van het herdersleven en de transhumance, die gedurende minstens een millennium het contact tussen de twee oevers van de rivier hebben behouden, zoals blijkt uit het feit dat de Oost-Romaanse talen de kenmerken vertonen van wat Arnaud Etchamendy definieert als een "pastorale pidginisatie". Zij maken deel uit van de "Balkanlinguïstische Unie" en begonnen pas vanaf de 12e eeuw van elkaar te verschillen. Als het aantal sprekers van deze talen tussen de 11e en 14e eeuw aan de noordkant van de rivier toenam en aan de zuidkant afnam, was dat om politieke en economische redenen: op dat moment begon het koninkrijk Hongarije de situatie aan de noordkant te stabiliseren, waardoor de vestiging van Romaanstalige herders werd bevorderd, terwijl aan de zuidkant, waar de Slaven zich massaal vestigden, de Byzantijns-Bulgaarse oorlogen van Basil II, gevolgd door het geweld van de Vierde Kruistocht, de Ottomaanse verovering en hun gevolgen, juist een toenemende onveiligheid veroorzaakten.

Bij de Daciërs vinden we de "sociale trilogie" die bij veel volkeren voorkomt, beschreven door Georges Dumézil: gewone mensen (boeren, ambachtslieden, handelaren...), krijgers en priesters. In Dacië moesten de gewone mensen zich onthullen voor de aristocraten, maar mochten ze hun haar laten groeien, vandaar de naam "Comates" (comati of capillati); in oorlogstijd vormden zij de infanterie. De aristocratie van de "Tarabostes" (tarabostesei of pileati) die de cavalerie vormde in oorlogstijd, onderscheidde zich door het dragen van een specifieke muts van stof, vilt of wol. Ten slotte vormden de "Polistes" de priesterkaste. Elke Dacische stam had zijn eigen aristocratie en eigen priesters; de stammen, bestaande uit enkele tienduizenden leden, leefden oorspronkelijk in houten hutten, verspreid of gegroepeerd in dorpen omgeven door een palissade, en later, in een latere periode, in oppida die evolueerden tot forten (davae in het Dacisch) met kegelvormige torens van steen. Aan de vooravond van de Romeinse verovering waren deze davae in ontwikkeling tot steden. .

Er zijn twee soorten wapens die toen zeker bestonden: wapens voor afstandsgevechten en wapens voor lijf-aan-lijfgevechten. De cavalerie had een rol bij het lastigvallen van de vijand, door hem in de val te lokken en in een nadelige positie te brengen. De Daciërs leken nooit massale technieken met grote, rigide eenheden te hebben gebruikt. Daarentegen kregen ze oorlogsmachines geleverd door de Romeinen, en er wordt aangenomen dat ze tijdens een onverwachte dooi een aantal van deze machines verloren toen ze de bevroren Donau overstaken, kort voor de slag bij Adamclisi (dit geeft ons ook informatie over de winters van die tijd, die behoorlijk streng waren).

Voor lijf-aan-lijfgevechten gaven de Daciërs de voorkeur aan een specifiek wapen, de sica, versierd met heilige symbolen. Dit wapen werd later overgenomen door een deel van de gladiatoren in Rome, die door de Romeinen Thraciërs werden genoemd. Op de Trajanuszuil zijn Daciërs te zien die speciale oorlogssikkels (falx) gebruiken, die Dacische sikkels worden genoemd en waarvan het lemmet, even groot als het handvat, een verlengstuk is van dat handvat. Er bestaat ook een eenhandige versie, mogelijk de romphée (romphaia) van de Thraciërs. De Romeinse legionairs moesten hun uitrusting aanpassen om hun rechterarm te beschermen tegen deze sikkels. .
Oorspronkelijk was de Dacische religie een mysteriecultus gebaseerd op waarzeggerij en inwijdingen. De aanwezigheid van een twintigtal bevestigde godheden getuigt van een polytheïstisch geloof. De Daciërs hadden als totem de wolf en beschouwden zichzelf als "zij die op wolven lijken". Hun belangrijkste oorlogssymbolen waren de wolf en de draak, gebruikt in de syrinx met een achteraan bevestigd doek en rietjes om angstaanjagende geluiden te produceren. .

De "Polistes" kwamen soms bijeen voor gemeenschappelijke rituelen op een "heilige berg" (Kogaionon in het Dacisch), die bij hen een rol leek te spelen die vergelijkbaar is met het "woud van de Carnutes" voor de Gallische druïden. Volgens Plato (Charmides) zou de Dacische religie ook geëvolueerd zijn onder invloed van het orfisme, door een Dacische orfist genaamd Zalmoxis, die onder de "Polistes" de cultus van Gebeleizis, vader van de goden, introduceerde, evenals het idee van de onsterfelijkheid van de ziel, perioden van vasten en afzondering, voordat hij zelf later na zijn dood werd vergoddelijkt. Echter, deze vernieuwingen werden niet unaniem aanvaard en men vindt bij antieke auteurs weerklanken van deze debatten. .

De Daciërs kenden en gebruikten een heilige zonnekalender, die bewaard wordt in de stad Sarmizegetusa. Het zou een van de meest nauwkeurige kalenders van de oudheid zijn, met een foutmarge van slechts 1 uur, 15 minuten en 3 seconden per jaar (8.840 jaar als correcties elke drie jaar worden toegepast). .

Hun belangrijkste activiteiten waren landbouw en veeteelt. Paarden werden vooral gebruikt als trekdieren. Ze kenden vele geneeskrachtige planten waarvan de namen door de Grieken zijn bewaard, hoewel de vertaling niet is vastgesteld.

De rijkdommen van de Daciërs bestonden uit zeer grote voorraden goud, zout en granen. Ze exploiteerden vooral de goud- en zilvermijnen in het Bihorgebergte, in het huidige Transsylvanië. Ze dreven ook handel, belangrijk gezien het aantal buitenlandse munten dat in het land is gevonden, voornamelijk met Griekenland en later met het Romeinse Rijk. Vanaf het eind van de tweede eeuw voor Christus begonnen ze gouden munten te maken, waarschijnlijk met behulp van Griekse kolonisten. De meeste zijn perfecte vervalsingen van Romeinse munten, maar een deel ervan zijn geen vervalsingen omdat ze ook inscripties in het Griekse alfabet bevatten. .

De Daciërs voerden ook plundertochten uit in hun omgeving, met name in Romeins Moesië, wat de aanleiding zou zijn voor verschillende oorlogen die uiteindelijk tot de ondergang van hun koninkrijk zouden leiden. Daciërs in Rome: Artikel: Dacië.

Daciërs bevonden zich in Rome, samen met andere bevolkingen uit de huidige regio van de Balkan, zoals de Illyriërs, al in de periode tussen 44 v.Chr. (dood van Julius Caesar) en 31 v.Chr, tijdens de vestiging van het principaat van Augustus.

De Daciërs hadden vele bezigheden, waarvan de belangrijkste die van gladiator was, wat goed bij hen paste vanwege hun voorliefde voor individuele gevechten. Gladiatoren trainden in kleine arena's genaamd ludus. Er zijn vier benamingen van deze arena's bekend: Dacicus, Gallicus, Magnus, Matutinus. Het bestaan van de arena Dacicus suggereert dat er een groot aantal Daciërs als gladiatoren vocht. .

Toen Dacië een Romeinse provincie werd, richtten de Daciërs zich op militaire activiteiten en werden leden van de keizerlijke garde — de pretoriaanse garde en de cavalerie. De aanwezigheid van Daciërs in de keizerlijke garde in Rome is bevestigd door inscripties gewijd aan de keizers waarop ook de namen van de soldaten met hun herkomst staan vermeld: Aurelius Valerius - Drubeta, Antonius Bassinass - Sarmizégétusa, Titus Lempronius Augustus - Apulum. Van de 120 Dacische namen zijn er 15 afkomstig uit Sarmizégétusa. Onder hen bevindt zich Claudiano, centurio van de 6e cohort. Een andere inscriptie betreft Iulius Secondinus, natione Dacus, pretoriaan die opnieuw in dienst werd geroepen op 85-jarige leeftijd, terwijl men in die tijd zelden de leeftijd van 50 jaar bereikte.

De inscripties op de grafstenen van de soldaten van de keizerlijke garde vermelden met enige onderscheiding de herkomst van de overledenen. Bijvoorbeeld: natione Thrax - voor de Thraciërs; Lucius Avilius Dacus, wiens naam in marmer is gegraveerd (70 v.Chr.), twee eeuwen voor de verovering van Dacië.

Een andere inscriptie werd ontdekt op de Via Flaminia, ter nagedachtenis aan koningin Zia, weduwe van koning Dieporus van de Costoboces, geplaatst door haar kleinkinderen Natoporus en Driglisa. Het lijkt erop dat gevangenen van koninklijke en adellijke afkomst op de Via Flaminia werden ontvangen. Keizer Trajan verklaarde: "Ontvangend het rijk dat in alle richtingen verzwakt en verrot was, door deze tirannie die het lange tijd van binnenuit had geteisterd en door de talrijke invasies van de Geten van buitenaf, was ik de enige die het aandurfde deze volkeren aan de andere kant van de Donau aan te vallen. Ik heb zelfs deze Geten veroverd, het meest oorlogszuchtige volk dat ooit heeft bestaan, niet alleen door het lichaam, maar ook door deze leerstellingen van Zalmoxis, die met hen in zulk een verering leefde dat hij hen zo diep in hun hart raakte. Want gelovend dat zij niet sterven, denken zij dat zij slechts van verblijf veranderen…".

De hoofdstad van de Romeinse provincie Dacia Felix was Ulpia Traiana Sarmizegetusa ("Sarmizégétuse ulpie trajane", genoemd naar keizer Trajan, Ulpius Traianus), gelegen in het huidige jude? Hunedoara, in Roemenië. Ulpia moet niet worden verward met de oude hoofdstad van de Daciërs onder Decebalus, Sarmizégétusa, gelegen op 40 km van Ulpia, in de Orästie-bergen.

Dava betekent "stad" (in de zin van "oppidum") in het Dacisch.

Rond 2400-1700 v.Chr, aan het einde van het Neolithicum, beginnen volkeren die Indo-Europese talen spreken zich te vestigen in de gebieden die later Dacië, Moesië, Thracië en Griekenland zouden worden. Een landbouwcivilisatie volgt die van hun voorgangers op (bijgenaamd "Pelazgische") en de necropolen bevatten vele gouden en zilveren voorwerpen. .

700 v.Chr, de vestiging van Griekse kolonies aan de oevers van de Zwarte Zee.

350 v.Chr, de vestiging van Keltische stammen (Scordici, Britolages, Bastarnen) onder de Daciërs. Militaire Campagnes van Burebista (60-44 v.Chr.) .

112-109 v.Chr, vervolgens 74 v.Chr, 60-59 v.Chr. en later: conflicten met de Romeinen. De leider Burebista, die de andere Dacische leiders verenigde, wint gemakkelijk al zijn veldslagen en kiest de kant van Pompeius tegen Caesar, maar komt te laat aan. Burebista wordt vermoord door de Dacische aristocratie (de "Tarabostes") hetzelfde jaar als Julius Caesar, kort na hem. .

Details over de twee grote conflicten tussen Rome en de Daciërs zijn te vinden bij Dion Cassius en op de Trajanuszuil, opgericht in Rome door Apollodorus van Damascus. Voor deze campagnes mobiliseerde het Romeinse Rijk meer dan 150.000 man gedurende zes jaar. Ze bouwden een stenen brug over de Donau, ontworpen door Apollodorus van Damascus en gebruikt zowel voor de verovering als lang daarna. Deze brug is te zien op de Trajanuszuil, evenals een drijvende brug die verder stroomafwaarts werd gebruikt. .

Na de verovering van de Dacische forten (davae) gelegen tussen de Donau en de hoofdstad, begint het beleg van de Dacische hoofdstad, Sarmizegetusa: na een langdurige weerstand wordt deze veroverd en tot op de grond vernietigd. Alleen de heilige kalender blijft gespaard. .

Alle Dacische forten worden vernietigd. Een deel van de Polistes (priesters) en de Tarabostes (aristocraten) Daciërs slaagt er echter in uit Sarmizegetusa te ontsnappen, met Decebalus aan hun hoofd, en organiseert een verzet. Op de vlucht en bijna omsingeld, pleegt hun leider Decebalus zelfmoord om gevangenschap te vermijden en hen een eervolle overgave te laten. .

De Tarabostes die zich bij Rome aansluiten, helpen Trajanus om de oorlogsschat van Decebalus terug te krijgen, geschat door de historicus Jérôme Carcopino op 165.500 kg goud en 331.000 kg zilver. Dit vormt een deel van de buit van de campagne. .

De Romeinen vieren de verovering van een deel van Dacië door een feest van 123 dagen, waarin de bevolking gratis kan eten en drinken ten koste van de staat. In het Trajanus Forum, ook ontworpen door Apollodorus van Damascus, worden beelden van de gevangen genomen Tarabostes opgericht, die zich nu bovenop de zuilen van de Boog van Constantijn bevinden. .

De Romeinse provincie Dacië beperkte zich tot het huidige Transsylvanië en Oltenië. De rest van het oude Dacische koninkrijk wordt toebedeeld aan de vrije Dacische stammen die zich niet bij Decebalus hadden aangesloten of de Romeinen hadden geholpen: de Carpiërs, de Costoboces en de Tyrageten. Op sommige kaarten is dit te zien. Het blijft onder het gezag van een gouverneur van pretoriaanse rang. Het Legioen XIII Gemina en zijn vele hulptroepen hebben hun kwartieren in de provincie.

Uit dit huwelijk 3 kinderen: